Đề bài: Viết đoạn văn phân tích đoạn cuối tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu
Dàn ý Đoạn văn phân tích đoạn cuối tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa
1. Mở đoạn:
– Giới thiệu khái quát về đoạn cuối của tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của nhà văn Nguyễn Minh Châu.
2. Thân đoạn:
a. Vẻ đẹp của bức ảnh năm ấy:
– Bức ảnh năm ấy là cảnh con thuyền kéo lưới đang tiến vào bờ, vài bóng người im phăng phắc, từ đường nét đến ánh sáng đều hài hòa và đẹp, một vẻ đẹp thật đơn giản và toàn bích => cái thiện, mĩ, thấy tâm hồn mình như được gột rửa, trở nên trong trẻo, tinh khôi bởi cái đẹp hài hòa, lãng mạn của cuộc đời.
– Nhưng đằng sau vẻ đẹp đó là câu chuyện của gia đình làng chài: gã thuyền chài lôi vợ mình lên bò đánh đập dã man, vừa đánh vừa hết lời mắng nhiếc, chửi rủa.
=> Phùng cay đắng nhận ra rằng, đằng sau cái vẻ đẹp toàn bích, toàn thiện kia là những điều hết sức ngang trái, xấu xa và những nghịch cảnh trớ trêu của cuộc đời.
b. Câu chuyện của người đàn bà làng chài từ sau bức ảnh ấy:
– Khi đứng trước quan tòa, vị chánh án khuyên bà bỏ chồng, bà van xin “quý tòa bắt tội con cũng được, phạt tù con cũng được nhưng đừng bắt con bỏ nó”. Bà cam chịu, nhẫn nhịn vì con, muốn con có một gia đình và nuôi chúng nó khôn lớn.
– Sự cam chịu, nhẫn nhịn của bà bắt nguồn từ tình yêu thương con vô bờ bến. Thương con, chị không muốn con chứng kiến cảnh bạo hành nên xin chồng đánh trên bờ, gửi thằng Phác lên rừng, chị cảm thấy có tội với nó khi vì thương chị mà nó hận bố nó.
=> Người đàn bà là biểu tượng nghệ thuật gây ám ảnh cho Phùng và cũng là thông điệp mà Nguyễn Minh Châu muốn truyền tải tư tưởng nhân đạo qua tác phẩm.
3. Kết đoạn:
– Khẳng định lại giá trị nội dung và nghệ thuật của đoạn cuối.
– Khẳng định tài năng của tác giả.
Đoạn văn phân tích đoạn cuối tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa (Mẫu 1)
Nguyễn Minh Châu là người luôn trăn trở về số phận con người và trách nhiệm của người cầm bút. Với tài năng và tâm huyết, ông đã sáng tác truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa, một tác phẩm tiêu biểu cho phong cách nghệ thuật thời kỳ đổi mới: hướng nội, giàu tính triết lý và sâu sắc trong việc khám phá thân phận con người. Đặc biệt, đoạn kết của truyện để lại trong lòng người đọc những dư âm sâu lắng về giá trị nhân sinh mà tác phẩm mang lại. Bức ảnh mà nghệ sĩ Phùng chụp được là hình ảnh chiếc thuyền lưới vó trong làn sương mờ buổi sớm. Dưới con mắt nghệ sĩ, đó là một cảnh tượng tuyệt đẹp, hài hòa và toàn bích như “một bức tranh mực tàu của một danh họa đời cổ”. Tấm ảnh ấy nhanh chóng được mọi người yêu thích, được treo trang trọng ở nhiều nơi, trở thành niềm tự hào trong giới nghệ thuật. Thế nhưng, đằng sau vẻ đẹp lung linh ấy lại ẩn chứa một hiện thực đầy nghịch lý. Phùng không thể an lòng với tấm ảnh của mình bởi sau khoảnh khắc nghệ thuật hoàn mỹ là cảnh đời nghiệt ngã của những con người trên chiếc thuyền ấy. Anh tận mắt chứng kiến nỗi đau của người đàn bà hàng chài – người phụ nữ lam lũ, nhẫn nhịn và đầy chịu đựng. Hình ảnh ấy ám ảnh anh mãi, khiến anh nhận ra rằng đằng sau vẻ đẹp bề ngoài của cuộc sống còn có biết bao khổ đau, mất mát thầm lặng. Đoạn kết tác phẩm gợi ra một nghịch lý sâu sắc: tấm ảnh “Chiếc thuyền ngoài xa” vẫn được trân trọng như một biểu tượng nghệ thuật, trong khi những con người trong bức ảnh ấy vẫn phải vật lộn với đời sống cơ cực. Dáng hình người đàn bà hàng chài hòa lẫn trong đám đông gợi lên niềm tin về sự bền bỉ và sức sống của những con người bình dị. Đằng sau hình ảnh đó là tấm lòng nhân đạo và cái nhìn sâu sắc của người nghệ sĩ về cuộc đời. Bằng bút pháp tinh tế và kết cấu vòng tròn độc đáo, Nguyễn Minh Châu đã khắc họa rõ nét mối quan hệ giữa nghệ thuật và cuộc sống. Ông để lại cho người đọc một triết lý thấm thía: nghệ thuật chân chính phải bắt nguồn từ cuộc sống, hướng đến con người và vì con người. Chiếc thuyền ngoài xa vì thế không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật, mà còn là lời nhắc nhở đầy nhân văn về trách nhiệm của người nghệ sĩ trước hiện thực cuộc đời.
Đoạn văn phân tích đoạn cuối tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa (Mẫu 2)
Khép lại tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của tác giả Nguyễn Minh Châu là bức ảnh đen trắng của nghệ sĩ nhiếp ảnh Phùng được in vào bức lịch năm ấy. Đó là một bức ảnh rất nghệ thuật, là một cảnh đắt trời cho, một vẻ đẹp toàn bích hiếm có, mà có lẽ đời nghệ sĩ khó có thể gặp lần hai. Trước vẻ đẹp này, cái thiện, mĩ, giúp người nghệ sĩ thấy tâm hồn mình như được gột rửa, trở nên trong trẻo, tinh khôi bởi cái đẹp hài hòa, lãng mạn của cuộc đời. Thế nhưng đằng sau đó là cả một câu chuyện, cả một cuộc đời nhiều đau khổ, cả một góc khuất của xã hội lúc bấy giờ: Cảnh một người đàn bà làng chài xấu xí, thô kệch bị người chồng vũ phu hành hạ, chửi bới, đánh đập không thương tiếc, càng đau đớn hơn khi người phụ nữ câm lặng chịu nhục, đứa con trai chấp nhận tiếng bất hiếu để bảo vệ mẹ. Đó là cả một câu chuyện rất dài về cuộc đời của một người đàn bà miền biển với đức hy sinh và vẻ đẹp tâm hồn trân quý. Qua bức ảnh và câu chuyện này, bản thân Phùng không chỉ có cảm nhận của một người nghệ sĩ đơn thuần yêu cái đẹp, mà nó còn là một bài học, một phát hiện mới trong cuộc đời, cay đắng nhận ra rằng, đằng sau cái vẻ đẹp toàn bích, toàn thiện kia là những điều hết sức ngang trái, xấu xa và những nghịch cảnh trớ trêu của cuộc đời. Phùng “mỗi lần ngắm kỹ” bức ảnh, cái anh thật sự thấy không phải là cảnh sương sớm ban mai, mà chính là cuộc đời của một người đàn bà mưa nắng nhọc nhằn, là vẻ đẹp của một con người có tấm lòng nhân hậu vị tha hơn tất cả. Đằng sau vẻ đẹp của bức ảnh ấy là câu chuyện của người đàn bà làng chài cùng những suy nghĩ của bà làm ta phải suy nghĩ. Khi đứng trước quan tòa, vị chánh án khuyên chị bỏ chồng, chị van xin “quý tòa bắt tội con cũng được, phạt tù con cũng được nhưng đừng bắt con bỏ nó”. Người đàn bà cam chịu, nhẫn nhịn vì con, muốn con có một gia đình và nuôi chúng nó khôn lớn. Sự cam chịu, nhẫn nhịn của chị bắt nguồn từ tình yêu thương con vô bờ bến. Thương con, chị không muốn con chứng kiến cảnh bạo hành nên xin chồng đánh trên bờ, gửi thằng Phác lên rừng, chị cảm thấy có tội với nó khi vì thương chị mà nó hận bố nó. Chị ý thức được thiên chức của người phụ nữ và quy luật ngàn đời của tạo hóa: “Ông trời sinh ra người đàn bà là để đẻ con và nuôi con cho đến khi khôn lớn”. Người phụ nữ ấy là biểu tượng nghệ thuật gây ám ảnh cho Phùng và cũng là thông điệp mà Nguyễn Minh Châu muốn truyền tải tư tưởng nhân đạo qua tác phẩm. Hình ảnh “Mụ bước những bước chậm rãi, bàn chân chị dẫm lên mặt đất chắc chắn, hòa lẫn trong đám đông…” là biểu hiện của dòng chảy cuộc sống, số phận của nhân vật, trở thành một trong những mảnh ghép “không ai nhớ mặt đặt tên” của xã hội. Bức ảnh là một tác phẩm để đời của Phùng nhưng câu chuyện đằng sau bức ảnh ấy là bài học lớn khiến Phùng và bao thế bạn đọc phải suy ngẫm, thương cảm, rút ra bài học cho bản thân. Đoạn kết nói riêng và tác phẩm nói chung không chỉ mang đến cho bạn đọc nhiều nhận thức sâu sắc mà còn góp phần làm cho nền văn học Việt Nam thêm phong phú hơn, đa dạng màu sắc hơn.
